← Πίσω στο blog

Η PHP που θυμάσαι δεν υπάρχει πια

Κάθε φορά που γίνεται η κουβέντα, κάποιος θα πει το ίδιο: «καλά, PHP;» — με αυτό το μικρό κατέβασμα του τόνου στο τέλος.

Η PHP που θυμάσαι δεν υπάρχει πια

Το καταλαβαίνω. Έχω ακούσει τα αστεία και τα περισσότερα ήταν δίκαια. Το θέμα είναι ότι ήταν δίκαια το 2012.

Η κριτική που ακούω σήμερα δεν αφορά τη γλώσσα που χρησιμοποιώ. Αφορά μια γλώσσα που δεν υπάρχει πια.

Τι έχει αλλάξει, συγκεκριμένα

Δεν εννοώ «βελτιώθηκε». Εννοώ ότι τα πράγματα για τα οποία τη ζήλευα παλιά, τα έχει πλέον.

Enums από την 8.1. Readonly κλάσεις από την 8.2. Typed class constants από την 8.3. Constructor promotion, named arguments, match, union και intersection types, first-class callables — όλα από την 8.0 και μετά.

Στην 8.4 ήρθαν δύο που άλλαξαν πραγματικά τον τρόπο που γράφω αντικείμενα.

Property hooks — υπολογιζόμενες ιδιότητες χωρίς getter/setter boilerplate:

class User
{
    public string $fullName {
        get => $this->first . ' ' . $this->last;
    }

    public function __construct(
        private string $first,
        private string $last,
    ) {}
}

Asymmetric visibility — δημόσιο για ανάγνωση, ιδιωτικό για εγγραφή, σε μία γραμμή:

class Order
{
    public private(set) string $status = 'pending';
}

Αυτά τα δύο μαζί σημαίνουν ότι μπορείς επιτέλους να γράψεις πραγματικά value objects χωρίς σαράντα γραμμές τελετουργικού.

Στην 8.5, που βγήκε τον Νοέμβριο του 2025, ήρθε ο pipe operator:

$slug = $title
    |> trim(...)
    |> strtolower(...)
    |> fn($s) => str_replace(' ', '-', $s);

Μαζί του: clone with για να αλλάζεις ιδιότητες την ώρα που κλωνοποιείς, array_first() και array_last(), stack trace σε fatal errors, και το #[\NoDiscard] για συναρτήσεις που δεν έχει νόημα να καλείς αγνοώντας το αποτέλεσμα.

Και σε επτά εβδομάδες, στις 19 Νοεμβρίου, έρχεται η 8.6 με partial function application — το RFC πέρασε 33 ψήφους υπέρ, καμία κατά.

Οι τρεις κατηγορίες, μία-μία

«Δεν έχει τύπους»

Native types υπάρχουν από την 7.0 και έχουν γίνει αρκετά αυστηροί. Αλλά η πραγματική απάντηση δεν είναι η γλώσσα — είναι το PHPStan.

Το PHPStan 2.0 έφτασε στο level 10, που αντιμετωπίζει το mixed με πλήρη αυστηρότητα. Καταλαβαίνει generics, union και intersection types, conditional return types, list types.

Θα είμαι όμως ειλικρινής, γιατί το αντίθετο είναι διαφήμιση: το level 10 είναι εκεί όπου οι περισσότερες ομάδες τα παρατάνε. Το πρακτικό σημείο ισορροπίας είναι το 8. Και τα generics ζουν σε docblocks, όχι στη γλώσσα — ο μεταγλωττιστής δεν τα βλέπει, μόνο ο analyzer.

Δεν είναι TypeScript. Είναι όμως αρκετά κοντά ώστε να πιάνει ολόκληρες κατηγορίες σφαλμάτων που τα tests δεν τα πιάνουν.

«Είναι αργή»

Αυτό ήταν αλήθεια στην εποχή της 5.x. Η 8.x είναι άλλο πράγμα, και για τον τύπο δουλειάς που κάνω το bottleneck είναι σχεδόν πάντα η βάση, όχι η γλώσσα.

«Πεθαίνει σε κάθε request»

Αυτή είναι η πιο ενδιαφέρουσα, γιατί ήταν και το μεγαλύτερο αρχιτεκτονικό μειονέκτημα: κάθε αίτημα ξανασήκωνε τα πάντα από το μηδέν.

Δεν ισχύει πια, αν δεν θες. Με worker mode — FrankenPHP, RoadRunner, Swoole — η εφαρμογή σηκώνεται μία φορά και εξυπηρετεί χιλιάδες αιτήματα. Το Symfony δεν ξαναχτίζει container, metadata και listeners σε κάθε κλικ.

Σε δημοσιευμένες μετρήσεις με Symfony, η διαφορά είναι της τάξης του:

ΣτήσιμοΑιτήματα/δευτ.Καθυστέρηση
Nginx + PHP-FPM~1.24045 ms
FrankenPHP worker mode~3.8508 ms

Και η τίμια υποσημείωση: το worker mode δεν είναι τζάμπα. Σε μακρόβιους workers, οι κύκλοι αναφορών μαζεύονται και η μνήμη ανεβαίνει γραμμικά αν δεν το προσέξεις. Ξαφνικά χρειάζεται να σκέφτεσαι πράγματα που η PHP σε είχε μάθει να μη σκέφτεσαι ποτέ.

Τι δεν έχει λυθεί

Για να μη γίνει το κείμενο φυλλάδιο:

  • Τα generics παραμένουν σε σχόλια. Δουλεύουν, αλλά μόνο επειδή συμφώνησαν όλοι να προσποιούνται ότι υπάρχουν.
  • Η τυπική βιβλιοθήκη είναι ακόμα ασυνεπής. Σειρά ορισμάτων, ονοματολογία, τιμές επιστροφής — τριάντα χρόνια ιστορίας δεν σβήνονται.
  • Ο μέσος κώδικας PHP εκεί έξω είναι κακός. Αυτό δεν είναι πρόβλημα της γλώσσας, αλλά είναι δικό σου πρόβλημα τη μέρα που θα αναλάβεις κάτι.
  • Δεν μοιράζεσαι τύπους με το frontend. Αν αυτό είναι σημαντικό για εσένα, το TypeScript σε όλη τη στοίβα είναι καθαρή νίκη.

Γιατί τη διαλέγω εγώ

Όχι από συνήθεια, και όχι επειδή είναι «βαρετή και ασφαλής».

Τη διαλέγω επειδή η απόσταση από το «το σκέφτηκα» στο «τρέχει σε παραγωγή» είναι η μικρότερη που ξέρω. Διαχειρίζομαι τους δικούς μου servers. Ανεβάζω και δουλεύει — χωρίς build step, χωρίς process manager, χωρίς τελετουργικό deployment.

Όταν συντηρείς δέκα sites ταυτόχρονα, κάθε κομμάτι υποδομής που δεν χρειάζεται να σκέφτεσαι είναι καθαρό κέρδος.

Και υπάρχει κάτι ακόμα, πιο βαρετό και πιο σημαντικό: ο κώδικας που έγραψα πριν τρία χρόνια τρέχει ακόμα. Η PHP σπάει πίσω συμβατότητα με προσοχή και προειδοποιεί χρόνια πριν. Δεν ξύπνησα ποτέ να βρω ότι το οικοσύστημα αποφάσισε κάτι διαφορετικό όσο κοιμόμουν.

Το συμπέρασμα

Δεν σου λέω ότι η PHP είναι η καλύτερη γλώσσα. Δεν υπάρχει τέτοιο πράγμα, και όποιος το ισχυρίζεται πουλάει κάτι.

Σου λέω ότι αν η άποψή σου για την PHP διαμορφώθηκε πριν το 2020, μιλάς για κάτι άλλο — και αξίζει να της ρίξεις μια δεύτερη ματιά πριν την απορρίψεις.

Η καλύτερη τεχνολογία είναι συνήθως αυτή που ξέρεις αρκετά καλά ώστε να την κάνεις να πειθαρχήσει. Για μένα είναι αυτή. Αν για σένα είναι κάτι άλλο, μάλλον έχεις δίκιο κι εσύ — αρκεί να το έχεις διαλέξει, αντί να το έχεις κληρονομήσει.


Στοιχεία: ανακοίνωση έκδοσης PHP 8.5, RFC για partial function application (PHP 8.6), τεκμηρίωση PHPStan 2.0, και δημοσιευμένα benchmark FrankenPHP/PHP-FPM σε Symfony. Οι αριθμοί απόδοσης εξαρτώνται απόλυτα από το φορτίο — μέτρα το δικό σου. Ο elePHPant είναι σχέδιο του Vincent Pontier, διαθέσιμο υπό GPLv2+.